નવી દિલ્હી, 15 નવેમ્બર (NEWS4). ડુંગળી માત્ર ભોજનનો સ્વાદ વધારનારી શાકભાજી નથી, પરંતુ આયુર્વેદમાં તેને એક મહાન ઔષધી પણ માનવામાં આવે છે. તેનો ઉપયોગ પાચન, ત્વચા, વાળ, હૃદય અને જાતીય સમસ્યાઓ માટે પ્રાચીન સમયથી કરવામાં આવે છે. આયુર્વેદ અનુસાર, જો તેને દરરોજ યોગ્ય માત્રામાં લેવામાં આવે તો તે શરીરને સ્વસ્થ અને રોગો સામે લડવામાં સક્ષમ બનાવે છે.
ડુંગળીનું મુખ્ય કાર્ય વાત અને કફ દોષોને શાંત કરવાનું છે. મોટાભાગે તેનો ઉપયોગ પાચન, ત્વચા અને મૂત્ર માર્ગને લગતી સમસ્યાઓને દૂર કરવા માટે થાય છે.
રોજ કાચી ડુંગળી ખાવાથી પાચન શક્તિ વધે છે. ગેસ અને અપચો જેવી સમસ્યા દૂર થાય છે. ચામડીના રોગોમાં લીમડાના તેલ સાથે ડુંગળીનો રસ લગાવવાથી ફોલ્લીઓ, ખંજવાળ અને ખરજવુંમાં રાહત મળે છે.
તે વાળ માટે પણ રામબાણ છે. ડુંગળીનો રસ વાળના મૂળને મજબૂત બનાવે છે અને ડેન્ડ્રફ ઘટાડે છે. જાતીય નબળાઈને દૂર કરવા માટે, તેને રાત્રે ઘી અને મધ સાથે ભેળવીને ખાવાની સલાહ આપવામાં આવે છે. ડુંગળી હૃદય માટે પણ ફાયદાકારક છે. તે લોહીને પાતળું કરે છે, તેથી બ્લડ પ્રેશર અને કોલેસ્ટ્રોલને નિયંત્રિત કરે છે. વધુમાં, તે ડાયાબિટીસમાં ઇન્સ્યુલિનની સંવેદનશીલતામાં સુધારો કરે છે અને શરદી અને ઉધરસમાંથી લાળ દૂર કરવામાં મદદ કરે છે.
ઉનાળામાં શરીરને ઠંડક આપવા માટે તેને છાશ અથવા કાળા મીઠા સાથે સેવન કરી શકાય છે. ઘા અને ફોડલી પર શેકેલી ડુંગળી લગાવવાથી સોજો અને ચેપ ઓછો થાય છે. તેને સલાડ, રાયતા કે રાંધીને ખાઈ શકાય છે. તેને જ્યુસ સ્વરૂપે મધ અથવા હૂંફાળા પાણી સાથે લેવાથી પણ ફાયદો થાય છે.
જો કે, ડુંગળીની પ્રકૃતિ ગરમ હોવાને કારણે, સગર્ભા સ્ત્રીઓએ તેને મર્યાદિત માત્રામાં લેવી જોઈએ અને પિત્ત પ્રકૃતિવાળા લોકોએ વધુ ખાવું જોઈએ નહીં. વધુ પડતા સેવનથી દુર્ગંધયુક્ત પરસેવો, શ્વાસની દુર્ગંધ અથવા એસિડિટી થઈ શકે છે.
–NEWS4
PIM/VC
