રાયપુર. પાટીલની સંયુક્ત અધ્યક્ષતામાં આજે નવા રાયપુર સ્થિત મુખ્યમંત્રી નિવાસસ્થાન કાર્યાલય ખાતે યોજાયેલી બેઠકમાં મુખ્યમંત્રી વિષ્ણુ દેવ સાઈ અને કેન્દ્રીય જલ શક્તિ મંત્રી સી.આર.એ રાજ્યમાં “જલ સંચય-જન ભાગીદારી 2.0” અભિયાનના અમલીકરણની ઉંડાણપૂર્વક સમીક્ષા હાથ ધરી હતી. કેન્દ્રીય મંત્રી પાટીલે આ બેઠકમાં વર્ચ્યુઅલ રીતે હાજરી આપીને સભાને સંબોધી હતી. આ દરમિયાન બિલાસપુર, દુર્ગ અને સૂરજપુર જિલ્લાના કલેક્ટરે પોતપોતાના જિલ્લામાં અભિયાન હેઠળ હાથ ધરાયેલા કામો અને પ્રવૃત્તિઓ વિશે વિગતવાર માહિતી રજૂ કરી હતી.
મુખ્યમંત્રી સાઈએ જણાવ્યું હતું કે જળ સંકટ માત્ર એક ગંભીર પર્યાવરણીય જ નહીં પરંતુ 21મી સદીનો આર્થિક, સામાજિક અને વિકાસલક્ષી પડકાર બની ગયો છે. તેમણે કહ્યું કે જળ સંરક્ષણને કાયમી અને અસરકારક બનાવવા જનભાગીદારી જરૂરી છે. તેમણે દેશના નામાંકિત વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના સંદેશનો ઉલ્લેખ કર્યો, જેમાં પાણીને પ્રસાદ તરીકે ધ્યાનમાં લઈને તેના પ્રત્યે સંવેદનશીલ અને જવાબદાર અભિગમ અપનાવવા પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે. મુખ્યમંત્રીએ કહ્યું કે, વડાપ્રધાનના માર્ગદર્શનથી પ્રેરિત થઈને રાજ્ય સરકાર જળસંગ્રહને જનઆંદોલનનું સ્વરૂપ આપવા પ્રતિબદ્ધ છે.
મુખ્યમંત્રી સાઈએ જણાવ્યું હતું કે અભિયાનના પ્રથમ તબક્કામાં છત્તીસગઢે દેશમાં બીજું સ્થાન મેળવ્યું હતું અને વિવિધ જિલ્લાઓને વિવિધ શ્રેણીઓમાં એવોર્ડ પણ મળ્યા હતા. પ્રથમ તબક્કામાં, સમુદાયની ભાગીદારીના મોડલ પર કામ કરીને, બોરવેલ રિચાર્જ, રૂફટોપ રેઈન વોટર હાર્વેસ્ટિંગ, રિચાર્જ શાફ્ટ, સોક પિટ્સ અને ઓપનવેલ રિચાર્જ જેવા માળખાનું મોટા પાયે નિર્માણ કરવામાં આવ્યું હતું. સાઈએ કહ્યું કે હાલમાં રાજ્યમાં 5 ક્રિટિકલ અને 21 સેમી-ક્રિટીકલ ગ્રાઉન્ડ વોટર બ્લોકની ઓળખ કરવામાં આવી છે. વર્ષ 2024 ની સરખામણીમાં 2025 માં આમાંથી 5 બ્લોકમાં ભૂગર્ભ જળના ઉપાડમાં ઘટાડો અને ભૂગર્ભ જળ સ્તરમાં સુધારો નોંધવામાં આવ્યો છે, જે જળ સંરક્ષણ પ્રયાસોના સકારાત્મક પરિણામો દર્શાવે છે.
મુખ્યમંત્રી સાઈએ જણાવ્યું હતું કે “જલ સંચય-જન ભાગીદારી 2.0” અભિયાનના બીજા તબક્કા હેઠળ, ટેકનોલોજી આધારિત અને વધુ પરિણામલક્ષી વ્યૂહરચના અપનાવવામાં આવી રહી છે. રાજ્ય સરકારે 31 મે, 2026 સુધીમાં 10 લાખ જળ સંરક્ષણ માળખાં બાંધવાનું લક્ષ્ય નક્કી કર્યું છે. મુખ્યમંત્રીએ તેને જળ સુરક્ષા તરફ રાજ્ય માટે એક ઐતિહાસિક પગલું ગણાવ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે રાજ્યના રજત જયંતિ વર્ષ નિમિત્તે એક વિશેષ પહેલ હેઠળ 10 એકરથી વધુ જમીન ધરાવતા ચાર લાખથી વધુ ખેડૂતોને તેમના ખેતરોમાં ડબરી બાંધવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવી રહ્યા છે. આ કાર્યમાં જિલ્લા વહીવટીતંત્રની સાથે ઔદ્યોગિક જૂથોનો પણ સહકાર લેવામાં આવી રહ્યો છે. ભૂગર્ભ જળ સ્તર વધવાની સાથે ખેડૂતોને આ ડબરીમાંથી સિંચાઈ અને માછલી ઉછેર જેવી વધારાની સુવિધાઓ મળશે.
મુખ્યમંત્રીએ કહ્યું કે બીજા તબક્કામાં તમામ વોટર સ્ટ્રક્ચરનું જીઓટેગીંગ, ગ્રામ પંચાયતોના વોટર બજેટ અને વોટર સિક્યોરિટી પ્લાન ઘડવા પર પણ ખાસ ધ્યાન આપવામાં આવશે. ઉપરાંત, ગામડાના યુવાનોને “જલમિત્ર” તરીકે પ્રશિક્ષિત કરવામાં આવશે, જેથી અભિયાનને વેગ મળે. મુખ્યમંત્રીએ સ્પષ્ટતા કરી હતી કે, ક્રિટિકલ અને સેમી-ક્રિટીકલ બ્લોક્સ પર વિશેષ ફોકસ રાખીને સેમી-ક્રિટીકલ બ્લોકમાં 40 ટકા અને ક્રિટિકલ બ્લોક્સમાં 65 ટકા જળ સંચયનો લક્ષ્યાંક નક્કી કરવામાં આવ્યો છે. તેમણે રાજ્યના લોકોને જળ સંરક્ષણને તેમની દિનચર્યાનો એક ભાગ બનાવવા, જળ સંરચનાઓનું રક્ષણ કરવા અને પાણી પ્રત્યે જવાબદાર વિચારસરણી અપનાવવા આહ્વાન કર્યું હતું.
