પાકિસ્તાન અને અઝરબૈજાન વચ્ચેના ગઠબંધનનો સામનો કરવા માટે આર્મેનિયા ભારત પાસેથી Su-30MKI ફાઈટર એરક્રાફ્ટ ખરીદી રહ્યું છે. અહેવાલો અનુસાર, Su-30MKI પર આર્મેનિયા અને હિન્દુસ્તાન એરોનોટિક્સ લિમિટેડ (HAL) વચ્ચે વાતચીત અંતિમ તબક્કામાં પહોંચી ગઈ છે. આ સોદો કથિત રીતે $2.5 થી $3 બિલિયનની વચ્ચેનો છે અને જો તેને અંતિમ સ્વરૂપ આપવામાં આવે તો તે આજની તારીખ સુધીની આર્મેનિયાની સૌથી મોટી સંરક્ષણ આયાત હશે. આર્મેનિયા એવા સમયે ભારતીય ફાઈટર એરક્રાફ્ટ ખરીદી રહ્યું છે જ્યારે પાકિસ્તાને અઝરબૈજાનને 40 JF-17 ફાઈટર એરક્રાફ્ટ આપવાનું શરૂ કર્યું છે. અઝરબૈજાન પાકિસ્તાન પાસેથી 40 JF-17 ખરીદી રહ્યું છે અને બહુવિધ અહેવાલો સૂચવે છે કે ત્રણ JF-17 પહેલેથી જ અઝરબૈજાનને પહોંચાડવામાં આવ્યા છે.
શું આર્મેનિયા ભારત પાસેથી Su-30MKI ફાઈટર એરક્રાફ્ટ ખરીદી રહ્યું છે?
છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં ભારત અને આર્મેનિયા વચ્ચે સંરક્ષણ સહયોગ સતત વધ્યો છે. આર્મેનિયા પહેલેથી જ ભારતીય પિનાકા મલ્ટી-બેરલ રોકેટ લોન્ચર સિસ્ટમનો ઉપયોગ કરે છે. આ સિવાય આર્મેનિયા ભારત પાસેથી રડાર અને દારૂગોળો પણ ખરીદે છે. હવે, જો Su-30MKI માટેનો સોદો ફાઇનલ થશે તો આ ભાગીદારી નવા સ્તરે પહોંચી જશે. આ કરાર હેઠળ, HAL 2027 સુધીમાં આનો પુરવઠો શરૂ કરવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે. આ ફાઇટર એરક્રાફ્ટ ભારતીય ટેક્નોલોજી સાથે બનાવવામાં આવશે અને તે સ્વદેશી રીતે વિકસિત AESA રડાર, એસ્ટ્રા બિયોન્ડ વિઝ્યુઅલ રેન્જ (BVR) મિસાઇલો અને ઇલેક્ટ્રોનિક યુદ્ધ પ્રણાલીઓથી સજ્જ હશે. આ ક્ષમતાઓથી આર્મેનિયા પાકિસ્તાની JF-17Cને સરળતાથી હરાવી શકે છે.
Su-30MKI ભારતીય વાયુસેનાની કરોડરજ્જુ માનવામાં આવે છે. 2002માં સામેલ કરાયેલા આ રશિયન એરક્રાફ્ટને હવે સ્વદેશી ટેક્નોલોજીથી સંપૂર્ણપણે અપગ્રેડ કરવામાં આવ્યું છે. આ ફાઇટર એરક્રાફ્ટ AL-31FP થ્રસ્ટ-વેક્ટરિંગ એન્જિનથી સજ્જ છે, જે તેને અલ્ટ્રા-મેન્યુવરેબિલિટી આપે છે અને આઠ ટનથી વધુ હથિયારો લઈ જઈ શકે છે. આ ઉપરાંત, બીજી મહત્વની વિશેષતા એ છે કે બ્રહ્મોસ મિસાઇલને Su-30MKI પર તૈનાત કરવા માટે ભારત દ્વારા ડિઝાઇન કરવામાં આવી હતી. તેથી, ભવિષ્યમાં આર્મેનિયા ભારત પાસેથી બ્રહ્મોસ મિસાઇલ પણ ખરીદી શકે છે, જેણે 11 પાકિસ્તાની એરબેઝ પર વિનાશ વેર્યો હતો. ભારતનું એડવાન્સ ફાઈટર એરક્રાફ્ટ ખરીદનાર આર્મેનિયા પહેલો દેશ હશે.
