આજનું યુવાધન ઝડપી ડિજિટલ દુનિયામાં ફસાઈ ગયું છે. દરેક ક્ષણે તેઓ મોબાઈલ ફોન, સોશિયલ મીડિયા અને એપ્સ તરફ ખેંચાય છે. જ્યારે આ ટેક્નોલોજી આપણા વિશ્વને સરળ અને વધુ મનોરંજક બનાવે છે, ત્યારે તે આપણા માનસિક સ્વાસ્થ્ય પર પણ નોંધપાત્ર અસર કરે છે. મોબાઈલ ફોન પર વધુ સમય વિતાવવાથી માત્ર આંખો અને શરીર પર જ અસર થતી નથી, પરંતુ તેનાથી વિચારવાની ક્ષમતા, નિર્ણય લેવાની શક્તિ અને માનસિક સંતુલન પર પણ અસર થાય છે. તેથી, આ ડિજિટલ યુગમાં દરેક યુવાનો માટે તેમનું માનસિક અને ભાવનાત્મક સંતુલન પાછું મેળવવું મહત્વપૂર્ણ બની ગયું છે. વિશ્વ જાગૃતિ મિશનના સ્થાપક સુધાંશુજી મહારાજ સમજાવે છે કે ડિજિટલ યુગમાં માનસિક સ્વાસ્થ્યની કાળજી કેવી રીતે રાખવી.
સ્ક્રીન સમયની અસર શું છે?
સતત સ્ક્રીનની સામે રહેવાથી ભાવનાત્મક સંતુલન ખોરવાય છે. આ જ કારણ છે કે આજના યુવાનો ધ્યાનનો અભાવ, ઝડપી ગુસ્સો અને માનસિક થાકથી પીડાઈ રહ્યા છે. વધુ પડતા સ્ક્રીન ટાઈમને કારણે સર્જનાત્મકતા ઘટી રહી છે. યુવાનોમાં લાંબા ગાળાના ધ્યેયો અને શિસ્ત નબળી પડી રહી છે. લાઈક્સ, કોમેન્ટ્સ અને શેર્સ યુવાનોના અર્ધજાગ્રત મનમાં ટૂંકા ગાળાની પ્રસન્નતા પેદા કરે છે, જે ખાલીપાની લાગણી તરફ દોરી જાય છે. આ શૂન્યાવકાશ ભરવા માટે યુવાનો એક ક્ષણ માટે પણ નિષ્ક્રિય બેસી શકતા નથી અને આ બધું તેમના વિકાસમાં અવરોધરૂપ છે.
માનસિક શાંતિ માટે કરો આ બાબતો
ધ્યાન કરો: માનસિક શાંતિ માટે, શાંત જગ્યાએ આરામથી બેસો. તમારી આંખો બંધ કરો અને ઊંડા શ્વાસ લો. દરરોજ 5 થી 10 મિનિટ સુધી આ ધ્યાનનો અભ્યાસ કરો. આ પ્રેક્ટિસ ત્વરિત માનસિક શાંતિ આપે છે અને સોશિયલ મીડિયાના તણાવને દૂર કરે છે.
શાંત વિરામ લો: દરરોજ 15 થી 20 મિનિટ માટે શાંત રહો. તમારા મોબાઈલ ફોનને તમારાથી દૂર રાખો. તમારી આસપાસના અવાજો પર ધ્યાન આપો. તમારી આસપાસ જે પણ થઈ રહ્યું છે તેનું અવલોકન કરો. આ સમય દરમિયાન, જે કંઈ થઈ રહ્યું છે તેના પર પ્રતિક્રિયા આપશો નહીં; બસ શાંત રહો. આમ કરવાથી માનસિક થાક ઓછો થાય છે.
ડિજિટલ ડિટોક્સઃ ડિજિટલ ડિટોક્સ એટલે માનસિક શાંતિ મેળવવા માટે સ્માર્ટફોન, કમ્પ્યુટર અને સોશિયલ મીડિયામાંથી થોડો સમય બ્રેક લેવો. સ્ક્રીન ટાઇમ ઘટાડવાથી ડિજિટલ વ્યસન ઘટે છે અને માનસિક સ્વાસ્થ્યમાં સુધારો થાય છે.
