મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલા યુદ્ધ વચ્ચે, તેલ અને દરિયાઈ પરિવહન પર હુમલા તેજ થયા છે. ઈરાક નજીક “સેફસી વિષ્ણુ” નામના ઓઈલ ટેન્કર પર હુમલો કરવામાં આવ્યો હતો, જેમાં એક ભારતીય ક્રૂ મેમ્બરનું મોત થયું હતું. બગદાદમાં ભારતીય દૂતાવાસના જણાવ્યા અનુસાર, હુમલો 11 માર્ચે ઇરાકના બસરા નજીક થયો હતો. આ જહાજ યુએસનું હતું અને માર્શલ આઇલેન્ડના ધ્વજ હેઠળ કામ કરી રહ્યું હતું.
ભારતીય દૂતાવાસે સોશિયલ મીડિયા પર જણાવ્યું હતું કે જહાજમાં સવાર 15 ભારતીય ક્રૂ મેમ્બર્સને સુરક્ષિત બહાર કાઢવામાં આવ્યા છે. એમ્બેસી ઈરાકી સત્તાવાળાઓ અને બચાવી લેવામાં આવેલા ભારતીય ક્રૂ મેમ્બરો સાથે સતત સંપર્કમાં છે અને તેમને શક્ય તમામ મદદ પૂરી પાડી રહી છે. દૂતાવાસે હુમલામાં માર્યા ગયેલા ભારતીય ક્રૂ સભ્યોના પરિવારો પ્રત્યે ઊંડી સંવેદના પણ વ્યક્ત કરી હતી. અહેવાલો અનુસાર ઈરાને ઈરાકી પાણીમાં બે ઓઈલ ટેન્કરોને નિશાન બનાવીને આગ લગાવી દીધી હતી. બંદર સત્તાવાળાઓ, દરિયાઈ સુરક્ષા એજન્સીઓ અને જોખમ વિશ્લેષણ કંપનીઓના જણાવ્યા અનુસાર, જહાજો પર વિસ્ફોટકો ભરેલી બોટ દ્વારા હુમલો કરવામાં આવ્યો હતો.
આ વિશાળ છે. અમેરિકાની માલિકીના ઓઈલ ટેન્કર SafeSea Vishnu પર ઈરાન દ્વારા ઈરાકના દરિયા કિનારે રાતોરાત હુમલો કરવામાં આવ્યો છે. હુમલા માટે ડ્રોન, મિસાઇલ અથવા તો ડ્રોન બોટ/સેમી-સબમર્સિબલ ડ્રોન માટે શું વપરાયું હતું તે સ્પષ્ટ નથી. pic.twitter.com/5dlprPJmpM
— શિવ અરૂર (@ShivAroor) 12 માર્ચ, 2026
ભારત-ઈરાન સમજૂતી થઈ, ભારતીય ઓઈલ ટેન્કરને છૂટ
ગુરુવારે, ઈરાને ભારતીય ઓઈલ ટેન્કરોને વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્વપૂર્ણ સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝમાંથી પસાર થવાની મંજૂરી આપી હતી. આ નિર્ણય ભારતીય વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકર અને ઈરાનના વિદેશ મંત્રી અબ્બાસ અરાઘચી વચ્ચેની વાતચીત બાદ લેવાયો છે. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, વાટાઘાટોનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય એ સુનિશ્ચિત કરવાનો હતો કે વર્તમાન યુદ્ધ જેવી સ્થિતિ હોવા છતાં ભારતનો ઉર્જા પુરવઠો અવિરત રહે.
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ માર્ગોમાંથી એક ગણવામાં આવે છે. તે વિશ્વભરમાં મોટા પ્રમાણમાં ક્રૂડ ઓઈલ અને કુદરતી ગેસનું વહન કરે છે. તેથી, આ માર્ગમાં કોઈપણ તણાવ અથવા વિક્ષેપ આંતરરાષ્ટ્રીય ઉર્જા બજાર અને તેલની કિંમતોને સીધી અસર કરી શકે છે.
ત્રણ વેપારી જહાજો પર અસ્ત્ર હુમલો
અખાતના પાણીમાં ત્રણ વેપારી જહાજો પર પણ અસ્ત્રો છોડવામાં આવ્યા હતા, જેનાથી દરિયાઈ માર્ગો પર જોખમ વધી ગયું હતું. આ ઘટનાઓ અમેરિકા અને ઈઝરાયલ દ્વારા સંયુક્ત રીતે ઈરાન પર હવાઈ હુમલા કર્યાના લગભગ બે અઠવાડિયા પછી થઈ છે. તે હુમલા બાદથી સમગ્ર મધ્ય પૂર્વમાં યુદ્ધ ફેલાયું છે.
આ યુદ્ધમાં અત્યાર સુધીમાં લગભગ 2,000 લોકો માર્યા ગયા છે, અને વૈશ્વિક ઉર્જા બજાર અને દરિયાઈ પરિવહન અટકી ગયું છે. ઈરાને સ્પષ્ટ સંકેત આપ્યો છે કે તે આ યુદ્ધનો ઉપયોગ વૈશ્વિક તેલ બજાર પર દબાણ લાવવા ઈચ્છે છે. ઈરાનના સૈન્ય કમાન્ડના પ્રવક્તાએ અમેરિકાને ચેતવણી આપી હતી કે, “તેલના ભાવ પ્રતિ બેરલ $200 સુધી પહોંચવા માટે તૈયાર રહો, કારણ કે તેલની કિંમત આ ક્ષેત્રની સુરક્ષા પર નિર્ભર કરે છે અને તમે આ ક્ષેત્રને અસ્થિર કરી દીધું છે.”
