અમેરિકા-ઈઝરાયેલ-ઈરાન યુદ્ધની અસર સમગ્ર વિશ્વમાં જોવા મળી રહી છે. ખાસ કરીને શેરબજારને અસર થઈ છે અને ભારતીય શેરબજાર એકાદ-બે દિવસને બાદ કરતાં સતત ક્રેશ થઈ રહ્યું છે. ગુરુવારે કારોબારની શરૂઆતમાં BSE સેન્સેક્સ 978 પોઈન્ટ્સ તૂટ્યો હતો, જ્યારે NSE નિફ્ટી 275 પોઈન્ટ તૂટ્યો હતો. આ યુદ્ધની શરૂઆતથી, શેરબજારના રોકાણકારોને અંદાજે ₹23 લાખ કરોડનું નુકસાન થયું છે.
13 દિવસની લડાઈ, 23 લાખ કરોડ રૂપિયા ગુમાવ્યા
અમેરિકા, ઈઝરાયેલ અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા યુદ્ધને કારણે ભારતીય ઈક્વિટીમાં રોકાણકારોને ભારે નુકસાન થઈ રહ્યું છે. અત્યાર સુધી, ભારતીય શેરબજારના રોકાણકારોએ ₹23,00,000 કરોડ, અથવા લગભગ $250 બિલિયન (₹92 પ્રતિ ડોલર) ગુમાવ્યા છે, તેમ છતાં યુદ્ધ માત્ર 13 દિવસથી ચાલી રહ્યું છે. પરંતુ આ સમયગાળા દરમિયાન, એક-બે દિવસ સિવાય, બજારના બંને સૂચકાંકો, સેન્સેક્સ અને નિફ્ટી, મોટાભાગના દિવસોમાં ભારે ક્રેશ થયા હતા.
21 મહિનાથી માર્કેટમાં સુધારાની રાહ જોવાઈ રહી છે
શેરબજારના રોકાણકારો માટે મધ્ય પૂર્વનું યુદ્ધ એક મોટી સમસ્યા બની ગયું છે કારણ કે તેઓ છેલ્લા 21 મહિનાથી બજાર સુધરવાની રાહ જોઈ રહ્યા છે અને સતત નુકસાન સહન કરી રહ્યા છે. જો કે અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન યુદ્ધ ટૂંક સમયમાં સમાપ્ત કરવાનું વચન આપ્યું છે, પરંતુ તેમણે કોઈ સમયમર્યાદા આપી નથી. યુએસ-ઈઝરાયેલ વિ ઈરાન યુદ્ધ 28 ફેબ્રુઆરીએ શરૂ થયું હતું અને તેની અસર માત્ર ભારતમાં જ નહીં પરંતુ સમગ્ર વિશ્વના શેરબજારો પર પડી છે. આનું કારણ એ છે કે યુદ્ધ ગલ્ફ દેશો અને હોર્મુઝની સામુદ્રધુનીમાં ફેલાઈ ગયું છે, જેના કારણે ઈંધણના પુરવઠામાં મોટા પાયે વિક્ષેપ થયો છે.
BSE માર્કેટ કેપમાં ઘણો ઘટાડો થયો છે
ગુરુવારે, સપ્તાહના ચોથા ટ્રેડિંગ દિવસે, બોમ્બે સ્ટોક એક્સચેન્જ (BSE) પર લિસ્ટેડ તમામ કંપનીઓની માર્કેટ મૂડીમાં 28 ફેબ્રુઆરીથી અત્યાર સુધીમાં રૂ. 22,65,831 કરોડનો ઘટાડો થયો છે. વાસ્તવમાં, 27 ફેબ્રુઆરીએ BSEનું માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન ₹463.51 લાખ કરોડ નોંધાયું હતું, તેના એક દિવસ પહેલા, યુએસ અને ઈઝરાયેલ દ્વારા ઈરાન પરના હુમલામાં ₹4,40 લાખ કરોડનો ઘટાડો થયો છે. હાલમાં, સેન્સેક્સ અને નિફ્ટી સૂચકાંકો ફક્ત જૂન 2023 ના સ્તરે ટ્રેડ થઈ રહ્યા છે.
નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે આ યુદ્ધ લાંબા સમય સુધી ચાલશે
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ ભલે દાવો કરી રહ્યા હોય કે ઈરાન સાથે યુદ્ધ ટૂંક સમયમાં સમાપ્ત થઈ જશે, પરંતુ વિશ્લેષકોએ ચેતવણી આપી છે કે આ યુદ્ધ લાંબો સમય ચાલી શકે છે. ICICI સિક્યોરિટીઝે જણાવ્યું હતું કે ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ બેરલ દીઠ $90-100ની રેન્જને વટાવે છે, તે ભારતના તેલ આયાત બિલ પર ગંભીર અસર કરવાનું શરૂ કરે છે અને વધતી જતી રાજકીય કટોકટી અથવા અન્ય મુખ્ય કારણોને લીધે અચાનક પુરવઠાની અછત સૂચવે છે.
યસ સિક્યોરિટીઝના હિતેશ જૈન કહે છે કે લડાઈનું આર્થિક પરિણામ મોટે ભાગે તેના સમય અને તીવ્રતા પર નિર્ભર રહેશે. લાંબા સમય સુધી સંઘર્ષ ઊર્જાના ભાવને ઊંચો રાખી શકે છે, ફુગાવાના જોખમમાં વધારો કરી શકે છે અને ઊભરતા બજારના ચલણને નબળા બનાવી શકે છે, જે શેરબજારો પર દબાણ લાવી શકે છે.
