નવી દિલ્હીઃ દેશમાં સિગારેટ પીનારાઓને ટૂંક સમયમાં મોટો ઝટકો લાગી શકે છે. આગામી સમયમાં સિગારેટના ભાવમાં ભારે વધારો થવાની સંભાવના છે. મીડિયા રિપોર્ટ્સ અને સોશિયલ મીડિયા પર ચાલી રહેલી ચર્ચાઓ અનુસાર, સરકાર દ્વારા એક્સાઈઝ ડ્યૂટીમાં ફેરફાર કર્યા પછી, સિગારેટનું એક પેકેટ, જેની કિંમત હાલમાં ઓછામાં ઓછી ₹18 છે, તે વધીને લગભગ ₹72 થઈ શકે છે. આનો અર્થ એ છે કે આપણે કિંમતમાં લગભગ ચાર ગણો ઉછાળો જોઈ શકીએ છીએ.
વાસ્તવમાં કેન્દ્ર સરકાર તમાકુ ઉત્પાદનો પર ટેક્સ સિસ્ટમમાં ફેરફાર કરી રહી છે. અત્યાર સુધી સિગારેટ અને અન્ય તમાકુ ઉત્પાદનો પર GST વળતર ઉપકર સાથે 28 ટકા GST વસૂલવામાં આવતો હતો. પરંતુ GST વળતર ઉપકરની મુદત પૂરી થયા બાદ સરકારે તેની ભરપાઈ કરવાનો નિર્ણય લીધો છે. સેન્ટ્રલ એક્સાઇઝ એમેન્ડમેન્ટ એક્ટ લાવવાનો નિર્ણય કર્યો છે. આ અંતર્ગત સિગારેટ, બીડી અને અન્ય તમાકુ ઉત્પાદનો પર નવેસરથી એક્સાઈઝ ડ્યુટી લાદવામાં આવશે.
સિગારેટના ભાવ કેમ વધી રહ્યા છે?
સરકારનું કહેવું છે કે આ પગલાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય તમાકુના સેવનને નિરુત્સાહિત કરવાનો અને સ્વાસ્થ્ય સંબંધિત સમસ્યાઓ ઘટાડવાનો છે. સ્વાસ્થ્ય નિષ્ણાતો લાંબા સમયથી માંગ કરી રહ્યા છે કે સિગારેટ જેવી હાનિકારક પ્રોડક્ટને મોંઘી કરવી જોઈએ જેથી કરીને લોકો ખાસ કરીને યુવાનો તેના સેવનથી દૂર રહે. આ ઉપરાંત આવક જાળવી રાખવી એ પણ સરકાર માટે મહત્ત્વનું કારણ છે.
નવા પ્રસ્તાવિત ડ્યુટી માળખા હેઠળ, સિગારેટની લંબાઈ અને શ્રેણીના આધારે 1,000 સિગારેટ પર હજારો રૂપિયા સુધીની એક્સાઈઝ ડ્યુટી લાદવામાં આવી શકે છે. તેની સીધી અસર છૂટક કિંમતો પર પડશે. ખાસ કરીને સસ્તી સિગારેટના ભાવમાં મોટો વધારો જોવા મળી શકે છે.
શું પેક ખરેખર ₹72 સુધી પહોંચશે?
જો કે, નિષ્ણાતો માને છે કે ₹18 થી સીધા ₹72 સુધી જવાનો આંકડો એક અંદાજ છે. વાસ્તવિક કિંમતો વ્યક્તિગત બ્રાન્ડ્સ, રાજ્યના કર, GST અને કંપનીઓની કિંમત નિર્ધારણ વ્યૂહરચના પર આધારિત હશે. કેટલીક મોટી તમાકુ કંપનીઓ ભાવ વધારાનો એક હિસ્સો ઉપભોક્તાઓને આપવાને બદલે શોષી શકે છે. તે જ સમયે, સસ્તા સેગમેન્ટમાં ભાવમાં તીવ્ર વધારો થવાની સંભાવના ઉચ્ચ માનવામાં આવે છે.
ધૂમ્રપાન કરનારાઓની પ્રતિક્રિયા
આ સમાચારને લઈને લોકોની મિશ્ર પ્રતિક્રિયા આવી રહી છે. કેટલાક ધૂમ્રપાન કરનારાઓનું કહેવું છે કે કિંમતોમાં વધારો એ એક સારું પગલું છે, તે લોકોને સિગારેટ છોડવા માટે મજબૂર કરશે. તે જ સમયે, ઘણા લોકો તેને મોંઘવારીનો વધુ એક બોજ ગણાવી રહ્યા છે. સોશિયલ મીડિયા પર ઘણા યુઝર્સે તેને “વેલકમ ચેન્જ” કહ્યું છે, તો કેટલાકે નારાજગી પણ વ્યક્ત કરી છે.
આગળ શું થશે
જો આ ફેરફારનો સંપૂર્ણ અમલ કરવામાં આવે તો આવનારા મહિનાઓમાં સિગારેટ માર્કેટમાં મોટો ફેરફાર જોવા મળી શકે છે. આરોગ્ય નિષ્ણાતો આને સકારાત્મક પગલું માની રહ્યા છે, જ્યારે ઉદ્યોગ તેના પર નજર રાખી રહ્યું છે. એકંદરે, સરકારના આ નિર્ણયથી માત્ર સિગારેટ પીનારાઓના ખિસ્સા પર જ અસર નહીં થાય, પરંતુ દેશમાં તમાકુના સેવનનું ચિત્ર પણ બદલાઈ શકે છે.
