રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિનની ભારત મુલાકાત પહેલા બંને દેશો વચ્ચે સંરક્ષણ સોદાની અટકળો તેજ થઈ ગઈ છે. શું ભારત રશિયન Su-57 સ્ટીલ્થ ફાઈટર જેટને લઈને કોઈ મોટો નિર્ણય લઈ શકે છે? તાજેતરમાં પૂરા થયેલા દુબઈ એર શો (16-21 નવેમ્બર) દરમિયાન, રશિયાની રોસોબોરોન એક્સપોર્ટ કંપનીએ મેક ઇન ઈન્ડિયા પહેલ હેઠળ ભારતમાં Su-57નું ઉત્પાદન કરવાની તેની તૈયારીની જાહેરાત કરી હતી.
ગયા વર્ષે આ બીજી વખત છે જ્યારે કોઈ રશિયન કંપનીએ Su-57ને લઈને ભારતને પ્રસ્તાવ આપ્યો છે. આ વર્ષની શરૂઆતમાં, બેંગલુરુમાં એરો ઈન્ડિયા પ્રદર્શન દરમિયાન, રોસોબોરોન એક્સપોર્ટે તેના પાંચમી પેઢીના ફાઈટર એરક્રાફ્ટ (Su-57)ની ટેક્નોલોજી ભારતમાં ટ્રાન્સફર કરવાની પણ ઓફર કરી હતી. ત્યારથી ભારત Su-57ની ખરીદી પર વિચાર કરી રહ્યું છે. સુ-57ની એક કે બે સ્ક્વોડ્રન ખરીદવામાં આવે કે મોટા પ્રમાણમાં ભારતમાં તેનું ઉત્પાદન કરવામાં આવે તે અંગે વિચારણા કરવામાં આવી રહી છે.
ભારત પાંચમી પેઢીના ફાઈટર જેટનું ઉત્પાદન ક્યારે શરૂ કરશે?
ભારતનું સ્વદેશી સ્ટીલ્થ ફાઇટર જેટ, એએમસીએ (એડવાન્સ્ડ મીડિયમ કોમ્બેટ એરક્રાફ્ટ), તૈયાર થવામાં હજુ એક દાયકા દૂર છે. એએમસીએ ડિઝાઇન કરનાર એરોનોટિકલ ડેવલપમેન્ટ એજન્સી (એડીએ) દાવો કરે છે કે સ્વદેશી પાંચમી પેઢીના ફાઇટર જેટ 2035-36 સુધીમાં તૈયાર થઈ જશે. આવી સ્થિતિમાં ભારતે દાયકાના અંતરને ભરવા માટે વિદેશી સ્ટીલ્થ ફાઇટર પર નિર્ભર રહેવું પડી શકે છે.
ચીન અને પાકિસ્તાનને જડબાતોડ જવાબ આપવામાં આવશે
જ્યારે ભારતીય વાયુસેનાની ફાઈટર જેટ સ્ક્વોડ્રન સતત ઘટી રહી છે, ત્યારે ચીને પાંચમી પેઢીના બે ફાઈટર જેટ પહેલાથી જ તૈનાત કર્યા છે. લગભગ એક વર્ષ પહેલા ચીને J-20 પછી J-35 સ્ટીલ્થ ફાઇટર જેટ વિકસાવ્યું હતું. ચીન આ J-35 ફાઈટર જેટ્સ પાકિસ્તાનને સપ્લાય કરવાની પણ તૈયારી કરી રહ્યું છે. લશ્કરી નિષ્ણાતો માને છે કે ભારતે રશિયન Su-57 અથવા યુએસ F-35 માટે સોદો કરવો જોઈએ, કારણ કે યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે પહેલેથી જ ભારતને તેના F-35 સ્ટીલ્થ ફાઇટર જેટ વેચવાની ઓફર કરી છે. Su-57 અને F-35 બંને ખૂબ જ ખતરનાક અને ઘાતક પાંચમી પેઢીના ફાઇટર એરક્રાફ્ટ છે. સુખોઈ-57નું નિર્માણ રશિયા દ્વારા 2024માં કરવામાં આવ્યું હતું. F-35 છેલ્લા દસ વર્ષથી યુએસ એરફોર્સની સેવામાં છે અને ઘણા દેશોની હવાઈ દળો તેનો ઉપયોગ કરે છે. જો કે, તાજેતરના મહિનાઓમાં અનેક ક્રેશોએ F-35ને વિવાદમાં ધકેલી દીધા છે.
Su-57 અને F-35 બંનેએ યુદ્ધના મેદાનમાં પોતાની તાકાત બતાવી છે. રશિયાએ યુક્રેન પર હુમલો કરવા માટે Su-57 નો ઉપયોગ કર્યો હતો, જ્યારે અમેરિકા અને ઈઝરાયેલે ઈરાન સામેના હુમલામાં F-35 ફાઈટર જેટનો સફળતાપૂર્વક ઉપયોગ કર્યો હતો. F-35 સિંગલ-એન્જિન ફાઇટર એરક્રાફ્ટ છે, જ્યારે Su-57 ટ્વીન એન્જિન એરક્રાફ્ટ છે.
