નવી દિલ્હી, 17 જાન્યુઆરી (IANS). એર ક્વોલિટી ઈન્ડેક્સ (AQI) ખતરનાક રીતે ‘ગંભીર+’ કેટેગરીની નજીક આવ્યા બાદ નેશનલ કેપિટલ રિજન (NCR)માં ફરી એકવાર પ્રદૂષણ વિરોધી કડક પ્રતિબંધો લાદવામાં આવ્યા છે. કમીશન ફોર એર ક્વોલિટી મેનેજમેન્ટે પરિસ્થિતિની ઝડપથી બગડતી સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને ગ્રેડેડ રિસ્પોન્સ એક્શન પ્લાન (GRAP) હેઠળ સ્ટેજ-IV પગલાંની પુનઃ રજૂઆતની જાહેરાત કરી હતી.
દિલ્હીનો AQI શનિવારે સાંજે 4 વાગ્યે 400 નોંધાયો હતો, જે ‘ખૂબ જ નબળી’ શ્રેણીમાં આવે છે. જો કે, માત્ર ચાર કલાકમાં તે વધીને 428 થઈ ગયો, જે ‘ગંભીર+’ શ્રેણી (450થી ઉપર)ની થ્રેશોલ્ડની ખૂબ નજીક છે.
અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, પશ્ચિમી વિક્ષેપ, પ્રતિકૂળ હવામાન પરિસ્થિતિઓ અને પ્રદૂષકોના વિખેરનો અભાવ AQIમાં આ તીવ્ર ઉછાળા પાછળના મુખ્ય કારણો છે.
એર ક્વોલિટી મેનેજમેન્ટ કમિશનની પેટા સમિતિએ તેના નોટિફિકેશનમાં જણાવ્યું હતું કે પરિસ્થિતિને વધુ બગડતી અટકાવવા માટે સાવચેતીના પગલા તરીકે સ્ટેજ-IV પગલાંને અમલમાં મૂકવાનો સર્વસંમતિથી નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે.
સ્ટેજ-IV પ્રતિબંધો હેઠળ, જે સૌપ્રથમ ડિસેમ્બર 2025 માં લાગુ કરવામાં આવ્યું હતું, દિલ્હીમાં નોન-BS-VI અને દિલ્હી નોંધણી વગરના વાહનોના પ્રવેશ પર પ્રતિબંધ છે.
બિનજરૂરી ટ્રકોનો પ્રવેશ પણ બંધ કરી દેવામાં આવ્યો છે. જો કે, આવશ્યક ચીજવસ્તુઓનો સપ્લાય કરતી અને CNG, LNG, ઇલેક્ટ્રિક અથવા BS-VI ડીઝલ જેવા સ્વચ્છ ઇંધણ પર ચાલતી ટ્રકોને મુક્તિ આપવામાં આવી છે.
બાંધકામ અને ડિમોલિશન પ્રવૃત્તિઓ પર સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ રહેશે. તેમાં હાઈવે, ફ્લાયઓવર અને પાઈપલાઈન જેવા જાહેર ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્રોજેક્ટનો પણ સમાવેશ થાય છે.
સંવેદનશીલ વિભાગોની સુરક્ષાને ધ્યાનમાં રાખીને, દિલ્હી સરકાર અને NCR રાજ્યો ધોરણ 6 થી 9 અને ધોરણ 11 ના અભ્યાસને ઑનલાઇન મોડમાં બદલી શકે છે. બોર્ડની પરીક્ષાઓની તૈયારીને ધ્યાનમાં રાખીને, ધોરણ 10 અને 12ને સામાન્ય રીતે આ વ્યવસ્થામાંથી મુક્તિ આપવામાં આવી છે.
સરકારી, મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન અને ખાનગી ઓફિસોને ઓછામાં ઓછા 50 ટકા કર્મચારીઓને ઘરેથી કામ કરવાની સુવિધા આપવા માટે સલાહ આપવામાં આવી છે. ટ્રાફિકનું દબાણ ઘટાડવા માટે સ્ટેગર્ડ ટાઇમિંગ પણ લાગુ કરી શકાય છે.
વહીવટીતંત્રને કટોકટીના વિવેકાધીન પગલાં લેવાનો પણ અધિકાર હશે, જેમાં કોલેજો બંધ કરવી, બિન-આવશ્યક વ્યવસાયિક પ્રવૃત્તિઓ પર પ્રતિબંધ મૂકવો અથવા ઓડ-ઇવન વાહન યોજનાનો અમલ કરવાનો સમાવેશ થઈ શકે છે.
જો સ્થિતિ વધુ વણસે તો કેન્દ્ર સરકાર પોતાના કર્મચારીઓ માટે ઘરેથી કામ કરવાની સૂચના પણ જારી કરી શકે છે.
–IANS
ડીએસસી
