દુનિયામાં એવા ઘણા દેશો છે જેમનું ચલણ ભારતીય રૂપિયા કરતા વધુ મૂલ્યવાન છે. આ યાદીમાં કુવૈતી દિનાર, બહેરીની દિનાર, યુએસ ડોલર, બ્રિટિશ પાઉન્ડ અને યુરોનો સમાવેશ થાય છે. વધુમાં, માત્ર 11.2 મિલિયનની વસ્તી ધરાવતો મુસ્લિમ બહુમતી ધરાવતો દેશ જોર્ડનનું ચલણ પણ ભારતીય રૂપિયા કરતાં ઘણું મૂલ્યવાન છે. Vice.comના એક અહેવાલ મુજબ, 1 જોર્ડનિયન દિનાર (JOD) લગભગ 126.8 ભારતીય રૂપિયા બરાબર છે. તેનાથી વિપરીત, જોર્ડનમાં 1 ભારતીય રૂપિયાની કિંમત માત્ર 0.00788 જોર્ડનિયન દિનાર છે. મતલબ કે જો કોઈ ભારતીય જોર્ડનમાં માત્ર 800 જોર્ડનિયન દિનાર કમાય છે તો ભારતમાં તેની કિંમત 114,000 રૂપિયા થશે.
મૂલ્યની દ્રષ્ટિએ, જોર્ડન દીનાર ખૂબ જ ઊંચો છે. આંતરરાષ્ટ્રીય રેન્કિંગમાં તે ચોથા નંબરની સૌથી વધુ કિંમતવાળી કરન્સી માનવામાં આવે છે. આ યાદીમાં માત્ર કુવૈતી દિનાર, બહેરીની દિનાર અને ઓમાની રિયાલ તેનાથી આગળ છે, તેથી જ JODને વિશ્વની સૌથી સ્થિર અને વિશ્વસનીય કરન્સીમાંની એક ગણવામાં આવે છે.
જોર્ડનિયન દિનાર આટલું મોંઘું કેમ છે?
ઘણા લોકો માને છે કે માત્ર તેલ સમૃદ્ધ દેશોમાં જ મજબૂત ચલણ છે, પરંતુ જોર્ડન એક અપવાદ છે. મોટા તેલના ભંડાર ન હોવા છતાં, તેનું ચલણ સતત મજબૂત રહ્યું છે. તેનું સૌથી મોટું કારણ તેનું આર્થિક માળખું છે. જોર્ડન તેના ચલણને નિશ્ચિત દરે યુએસ ડૉલર પર મૂકે છે, જે બજારની અચાનક વધઘટને અટકાવે છે. આ સ્થિરતા ચલણમાં વિશ્વાસ વધારે છે અને આંતરરાષ્ટ્રીય રોકાણકારો માટે જોખમ ઘટાડે છે. વધુમાં, જોર્ડનની સેન્ટ્રલ બેંક ખૂબ જ નિયંત્રિત નાણાકીય નીતિને અનુસરે છે. ચલણનો પુરવઠો મર્યાદિત રાખવામાં આવે છે, તેથી સમય જતાં JOD નું મૂલ્ય ઘટતું નથી. જોર્ડનનું અર્થતંત્ર કદમાં નાનું હોવા છતાં, તેની શિસ્તબદ્ધ અને સ્થિર પ્રકૃતિ ખાતરી કરે છે કે તેનું ચલણ હંમેશા ઉચ્ચ મૂલ્ય જાળવી રાખે છે.
ભારતીય રૂપિયો કેમ નબળો પડી રહ્યો છે?
ભારતીય રૂપિયો જોર્ડનિયન દિનાર કરતાં ઘણો નબળો છે કારણ કે INR એ ફ્રી-ફ્લોટિંગ ચલણ છે. તેનો વિનિમય દર આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર, ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ, વૈશ્વિક અર્થતંત્ર અને રાજકીય સ્થિરતા સહિતના ઘણા પરિબળોને આધારે બદલાય છે. આ જ કારણ છે કે રૂપિયામાં ઘણી વધઘટ થાય છે અને તેનું મૂલ્ય પ્રમાણમાં નબળું રહે છે.
જોર્ડનિયન દિનારનું નિયંત્રણ કોણ કરે છે?
જોર્ડનની સેન્ટ્રલ બેંક જોર્ડનની સમગ્ર ચલણ વ્યવસ્થાનું સંચાલન કરે છે. બૅન્કનોટ જારી કરવી, સિક્કાઓનો પુરવઠો નક્કી કરવો અને નાણાકીય નીતિ બનાવવી – બધું જ આ સંસ્થાના નિયંત્રણ હેઠળ છે. 1964 માં તેની સ્થાપના થઈ ત્યારથી, જોર્ડન સતત મજબૂત અને સ્થિર ચલણ જાળવવામાં વ્યવસ્થાપિત છે.
બૅન્કનોટ્સ અને જોર્ડનના સિક્કા
જોર્ડનમાં પ્રચલિત તમામ બેંકનોટ અને સિક્કા સેન્ટ્રલ બેંક દ્વારા છાપવામાં અને જારી કરવામાં આવે છે. આ નિયંત્રણ તેના ચલણને બજારની અનિયંત્રિત વધઘટથી સુરક્ષિત કરે છે અને JOD ને વિશ્વની સૌથી સ્થિર કરન્સીમાંની એક રાખવામાં મદદ કરે છે.
